Baie Christene word van kleins af groot met die idee dat die Katolieke Kerk bloot nóg ’n denominasie is – één opsie onder vele. In Suid-Afrika, met sy sterk Protestantse erfenis en uiteenlopende kerklike landskap, word Katolisisme dikwels as net een Christelike tradisie langs ander beskou.
Maar hierdie aanname roep ’n ernstige vraag op: Was die Kerk wat Christus gestig het bedoel om een denominasie onder baie te wees, of iets uniek, sigbaar en deurlopend deur die geskiedenis? Vir die eerste eeue van die Christendom was daar geen moderne denominasies nie, maar een Kerk wat haarself bely het as een, heilig, katoliek en apostolies, soos verwoord in die Niceense Geloofsbelydenis, wat by die Konsilie van Nicea (325 n.C.) begin en later by Konstantinopel (381 n.C.) bevestig is.
Hierdie artikel ondersoek daardie belydenis vanuit die Skrif en die geskiedenis, en vra of die vier merktekens van die Kerk vandag nog as konkrete, toetsbare werklikhede herken kan word – en of die Katolieke Kerk bloot ’n denominasie onder vele is, of iets baie meer.
Wat beteken dit dat die Kerk “een” is? Sommige het beweer dat die Kerk basies onsigbaar is en daarom nie deur enige sigbare of tasbare middele geïdentifiseer kan word nie. Ander voer aan dat “een” nie volkome eenheid beteken nie, maar slegs ooreenstemming oor sekere “grondwaarhede”, terwyl die res van die leer oop bly vir verskil. Laat ons hierdie bewerings nader ondersoek.
Wanneer ons die Kerk bestudeer soos dit in die Nuwe Testament verskyn, kom ons nie ’n los geestelike vereniging van gelowiges teë wat slegs aan God bekend is nie. Inteendeel, ons vind die taal van ’n koninkryk, ’n kudde, ’n stad en ’n herkenbare liggaam waarna ’n mens kan wend. Van die begin van sy openbare bediening af het Christus nie bloot ’n private geloof verkondig nie, maar ’n koninkryk wat naby gekom het.
“Van toe af het Jesus begin preek en sê: Bekeer julle, want die koninkryk van die hemel het naby gekom.” (Matteus 4:17)
“En gaan verkondig: Die koninkryk van die hemel het naby gekom.” (Matteus 10:7)
Hierdie koninkryk sou nie beperk bly tot Israel nie. Christus het verklaar:
“Daarom sê Ek vir julle: Die koninkryk van God sal van julle weggeneem word en aan ’n volk gegee word wat die vrugte daarvan sal dra.” (Matteus 21:43)
Die koninkryk word dus van een verbondsvolk na ’n ander oorgedra. Aangesien die sinagoge ’n georganiseerde godsdienstige gemeenskap was, volg dit logies dat die nuwe verbondsgemeenskap ook ’n sigbare, gestruktureerde vorm sou aanneem.
Christus praat nie van verskeie mededingende gemeenskappe nie, maar van een kudde onder een herder:
“Ek het nog ander skape wat nie van hierdie kraal is nie. Hulle moet Ek ook lei, en hulle sal na my stem luister; en daar sal een kudde wees en een herder.” (Johannes 10:16)
Die eenheid wat Christus begeer, is nie bloot misties of onsigbaar nie. In sy hoëpriesterlike gebed maak Hy die doel van hierdie eenheid duidelik:
“Ek bid egter nie net vir hulle nie, maar ook vir dié wat deur hulle woord in My sal glo, dat hulle almal een mag wees, net soos U, Vader, in My en Ek in U; dat hulle ook in Ons een mag wees, sodat die wêreld kan glo dat U My gestuur het.” (Johannes 17:20–21)
Hierdie eenheid moet ’n teken vir die wêreld wees. ’n Eenheid wat die wêreld oortuig, kan nie bloot innerlik of onsigbaar wees nie; dit moet herkenbaar wees. Sommige teoloë beweer dat hierdie eenheid nie absoluut hoef te wees nie, maar dit sou ’n direkte teenstrydigheid wees, aangesien die eenheid tussen die Persone van die Drie-eenheid so volkome is dat ’n mens jou geen verdeeldheid in wil of verstand tussen hulle kan voorstel nie.
Selfs in Heilige Paulus se briewe sien ons dat gelowiges beveel word om een van gees te wees, sonder verdeeldheid:
“Ek doen ’n beroep op julle, broers, in die Naam van ons Here Jesus Christus, dat julle almal eensgesind moet wees en dat daar geen verdeeldheid onder julle moet wees nie, maar dat julle volkome verenig moet wees in dieselfde gesindheid en dieselfde oortuiging.” (1 Korintiërs 1:10)
Nog ’n belangrike punt is dat Christus sy gemeenskap beskryf as iets wat nie weggesteek kan word nie:
“Julle is die lig vir die wêreld. ’n Stad wat op ’n berg lê, kan nie weggesteek word nie.” (Matteus 5:14)
’n Stad is sigbaar. Dit het struktuur, grense en burgers. Dit kan betree en verlaat word. Dit kan herken word. So moet dit ook met die Kerk wees.
Miskien die duidelikste aanduiding dat die Kerk sigbaar en gesaghebbend is, verskyn in Matteus 18:
“As jou broer teen jou sondig, gaan spreek hom alleen daaroor aan. As hy na jou luister, het jy jou broer teruggewen. Maar as hy nie luister nie, neem nog een of twee saam, sodat elke saak op die getuienis van twee of drie getuies bevestig kan word. En as hy nie na hulle luister nie, sê dit vir die gemeente. En as hy ook nie na die gemeente luister nie, laat hom vir jou soos ’n heiden en ’n tollenaar wees.” (Matteus 18:15–17)
Die opdrag “sê dit vir die gemeente” veronderstel ’n liggaam wat geïdentifiseer en genader kan word. ’n Mens kan nie appèl aanteken by iets wat onsigbaar is nie. Verder moet die Kerk werklike gesag besit, want haar uitspraak dra gevolge: verwerping van die Kerk lei tot skeiding van gemeenskap.
Hier word die Kerk voorgestel as ’n finale hof van appèl in sake van geskil – ’n sigbare gemeenskap met jurisdiksie. Sy is nie bloot ’n geestelike vereniging nie, maar ’n georganiseerde liggaam met die mag om te bind en te ontbind, om in te sluit en uit te sluit.
As ons na die Vroeë Kerkvaders kyk om te sien wat hulle oor die eenheid van die Kerk geglo het, word die prentjie nog duideliker. Neem byvoorbeeld die geskrifte van St. Ignatius van Antiochië (± 107 n.C.) – ’n dissipel van St. Johannes die Apostel – wie se briewe sterk klem lê op sigbare eenheid onder kerklike gesag. Op pad na sy marteldood het hy briewe geskryf waarin hy eenheid rondom die biskop beklemtoon.
“Waar die biskop verskyn, daar moet die menigte wees; net soos waar Jesus Christus is, daar is die Katolieke Kerk.”
(Brief aan die Smirneërs 8)
Hy skryf ook:
“Sorg dan dat julle een Eucharistie gebruik; want daar is een vlees van ons Here Jesus Christus, en een beker tot eenheid van sy bloed; daar is een altaar, soos daar een biskop is…”
(Brief aan die Filadelfiërs 4)
Skryf teen die ketters, beroep St. Irenaeus van Lyon (± 180 n.C.) hom op die wêreldwye eenheid van leer:
“Die Kerk, alhoewel sy oor die hele wêreld versprei is… nadat sy hierdie verkondiging en hierdie geloof ontvang het… bewaar dit sorgvuldig… en glo hierdie dinge asof sy maar een siel en een en dieselfde hart het.”
(Teen die Dwalings I.10.2)
St. Cyprianus van Kartago (± 250 n.C.) skryf eweneens:
“Daar is een Kerk en een stoel wat deur die woord van die Here op Petrus gegrond is.”
Die lys gaan aan en aan.
Die vroeë Christene het die eenheid van die Kerk nie verstaan as ’n vae geestelike band tussen geskeide gemeenskappe nie. Hulle het gepraat van een sigbare liggaam, verenig in geloof, sakramente en biskoplike gesag. Om van hierdie eenheid af te skei, is nie as ’n geringe meningsverskil beskou nie, maar as skeuring. Wanneer hulle hul geloof bely het in “een Kerk”, het hulle ’n konkrete en identifiseerbare gemeenskap bedoel – versprei oor nasies, maar verenig in leer en aanbidding.
Christus is die Hoof van die Kerk; daarom is die Kerk heilig – want ’n heilige Hoof kan nie ’n wesenlik verdorwe Liggaam voortbring nie. Die woord “heilig” (Hebreeus qadosh, Grieks hagios) beteken afgesonder, toegewy, aan God behoort, en onderskei van wat onheilig of profaan is.
Die Kerk is heilig nie omdat al haar lede moreel volmaak is nie, maar omdat sy aan Christus behoort – geheilig deur die Heilige Gees, toevertrou met heilige leer en heilige sakramente, en afgesonder van die gees van die tyd.
Die Heilige Skrif getuig ook dat die Kerk heilig is:
“Christus het sy Kerk liefgehad en Homself daarvoor oorgegee om dit te heilig…” (Efesiërs 5:25–26)
En:
“Maar julle is ’n uitverkore geslag, ’n koninklike priesterdom, ’n heilige nasie…” (1 Petrus 2:9)
Die Kerk is heilig omdat haar leerstellings nie haar eie is nie, maar aan haar toevertrou is deur Christus en die Apostels. Heiligheid impliseer getrouheid. ’n Liggaam wat vir God afgesonder is, kan nie goddelike openbaring hervorm volgens kulturele neigings, filosofiese strominge of sosiale druk nie. Van die begin af het Christene die geloof verstaan as iets wat ontvang en bewaar moet word – nie heruitgedink word nie.
Die Kerk besit nie die gesag om sonde te herdefinieer, die morele wet omver te werp of apostoliese leerstelling te verswak om by die gees van die tyd aan te pas nie. Terwyl baie Christelike gemeenskappe in onlangse eeue hul standpunte oor sake soos voorbehoeding, egskeiding en hertrou, die ordening van vroue, of seksuele etiek onder kulturele invloed verander het, hou die Katolieke Kerk vol dat sy gebonde is aan wat eenmaal aan die heiliges oorgelewer is.
Leerstellige standvastigheid te midde van veranderende ideologieë is nie onbuigsaamheid nie – dit is ’n teken van toewyding. ’n Heilige Kerk bly getrou, selfs wanneer getrouheid duur te staan kom.
Die Kerk is heilig nie net omdat sy die waarheid leer nie, maar omdat sy bestaan om te heilig. Christus het Homself vir haar oorgegee “om haar te heilig” (Efesiërs 5:25–26) en haar die middele van genade toevertrou. Deur die sakramente en die verkondiging van die Woord inspireer sy nie bloot morele verbetering nie – sy deel goddelike lewe mee. Haar sending is om sondaars in heiliges te verander.
Dit verg net ’n oogopslag na die lewens van die heiliges om te sien dat die Kerk se heiligheid nie teoreties is nie – dit word geleef. Van die Woestynvaders wat in afsondering teen sonde gestry het, tot martelare wat hul bloed vergiet het eerder as om Christus te verloën, het die Kerk deurgaans vrug gedra in omvormde lewens.
Dink aan Franciskus van Assisi, wat radikale armoede omhels en die wêreldwye orde van die Franciskane begin het; Thérèse van Lisieux, wat heiligheid gevind het in klein dade van liefde; Padre Pio, wat intense lyding vir siele verduur het; en Maksimiliaan Kolbe, wat sy lewe vir ’n ander in Auschwitz gegee het. Oor die eeue heen het die Kerk sendelinge soos Franciskus Xaverius voortgebring, kontemplatiewe figure soos Teresa van Ávila, en teoloë soos Thomas van Aquino, asook Kerkvaders soos Athanasius – saam met ontelbare verborge heiliges wat net aan God bekend is.
Dit is nie geïsoleerde uitsonderings nie, maar vrugte van dieselfde sakramentele lewe: sondaars wat heilig gemaak is, swakkes wat deur genade versterk is. Hierdie volgehoue stroom van heiligheid getuig nie van menslike genialiteit nie, maar van goddelike lewe wat deur ’n sigbare, sakramentele Kerk vloei.
As ons terugkeer na die aanhaling van St. Ignatius van Antiochië, word ons herinner aan wat dit beteken om Katoliek te wees:
“Waar die biskop verskyn, daar moet die menigte wees; net soos waar Jesus Christus is, daar is die Katolieke Kerk.”
Ignatius gebruik nie “katoliek” as ’n denominasionele etiket nie, asof hy een tak van die Christendom van ’n ander onderskei nie. In sy konteks beteken katoliek die universele Kerk – die hele Kerk van Christus – teenwoordig waar die volle, apostoliese gemeenskap gevind word. Dit stem ooreen met die Nuwe Testamentiese visie van ’n Kerk wat nie stamgebonde of plaaslik beperk is nie, maar bestem is vir elke nasie: “Gaan dan heen, maak dissipels van al die nasies” (Matteus 28:19). Die Kerk is katoliek omdat Christus se koninkryk bedoel is om alle volke in een gemeenskap saam te bring, nie om beperk te bly tot een land, een kultuur of een groep nie.
Hierdie universaliteit is nie bloot geografies nie; dit sluit ook ’n gemeenskaplike geloofsbelydenis in. Heilige Paulus beklemtoon dat daar “een liggaam en een Gees… een Here, een geloof, een doop” is (Efesiërs 4:4–5), en hy waarsku teen ’n verdeelde Christendom deur daarop aan te dring dat gelowiges “eensgesind” moet wees (1 Korintiërs 1:10). ’n Waarlik katolieke Kerk is dus ’n Kerk wat dwarsoor die wêreld gevind kan word en herkenbaar dieselfde apostoliese geloof op elke plek handhaaf – sodat Christene in verskillende streke nie in mededingende kerke met teenstrydige leer verdeel word nie, maar aan een gemeenskaplike belydenis en sakramentele lewe behoort.
Ten slotte beteken katolisiteit ook dat die Kerk universeel is deur die tyd, nie net in ruimte nie. Christus het belowe: “En onthou: Ek is by julle al die dae tot die voleinding van die wêreld” (Matteus 28:20), en die apostoliese geloof word beskryf as iets wat bewaar en oorgelewer moet word: “Bewaar die goeie pand wat aan jou toevertrou is” (2 Timoteus 1:14). As die Kerk katoliek is, kan sy nie ’n kortstondige beweging wees wat verdwyn en eeue later in ’n nuwe vorm weer verskyn nie; sy moet histories deurlopend bly – één Kerk wat één Evangelie dra vanaf die apostels af, teenwoordig in elke eeu as Christus se blywende getuienis aan die nasies.
As Christus een sigbare Kerk gestig het, het daardie Kerk meer as goeie bedoelings en private uitleg nodig gehad om Een, Heilig en Katoliek te bly. Die Nuwe Testament stel ’n Kerk voor wat onderrig, regeer en geheilig word deur bedienaars wat met gesag optree wat deur Christus self gegee is. Hierdie gesag word nie voorgestel as ’n persoonlike gawe wat met die eerste draers daarvan uitsterf nie, maar as ’n sending wat toevertrou, openlik uitgeoefen en oorgedra word.
Ons Here stuur die apostels nie bloot as entoesiastiese getuies nie; Hy stuur hulle as sy gemagtigde verteenwoordigers. Daarom maak Hy die aanvaarding of verwerping van hulle ’n saak van aanvaarding of verwerping van Homself. Die Heilige Skrif is hieroor onomwonde:
“Wie na julle luister, luister na My; en wie julle verwerp, verwerp My. En wie My verwerp, verwerp Hom wat My gestuur het.”
(Lukas 10:16)
“Wie julle ontvang, ontvang My; en wie My ontvang, ontvang Hom wat My gestuur het.”
(Matteus 10:40)
Dit is die Bybelse logika van gesag “in die Naam van.” Christus self kom met die Vader se gesag, en Hy verwag dat sy eie gestuurdes met dieselfde erns ontvang sal word:
“Ek het in die Naam van my Vader gekom, en julle ontvang My nie; as iemand anders in sy eie naam kom, hom sal julle ontvang.”
(Johannes 5:43)
In dieselfde gees gee die verrese Christus ’n formele opdrag aan die apostels en verleen Hy aan hulle ’n spesifieke regterlike en sakramentele gesag oor sonde – iets wat nie gereduseer kan word tot ’n vae boodskap om bloot vergifnis te verkondig nie:
“Jesus sê toe weer vir hulle: ‘Vrede vir julle!’ Soos die Vader My gestuur het, stuur Ek julle ook. Nadat Hy dit gesê het, het Hy op hulle geblaas en vir hulle gesê: ‘Ontvang die Heilige Gees. As julle die sondes van iemand vergewe, is dit vir hom vergewe; as julle dit nie vergewe nie, bly dit onvergewe.’”
(Johannes 20:21–23)
Vanuit ’n Nuwe Testamentiese perspektief is hierdie gesag so fundamenteel, dat ’n Christendom waarin almal met gelyke en mededingende gesag praat, volkome vreemd sou gewees het aan die apostoliese denke.
St. Paulus beveel die Tessalonisense:
“Staan dan vas en hou vas aan die oorlewerings wat julle geleer is, hetsy deur ’n woord van ons of deur ’n brief.”
(2 Tessalonisense 2:15)
Apostoliese leer sluit dus beide geskrewe en mondelinge oordrag in. Net so vermaan Paulus Timoteus om “die goeie pand wat aan jou toevertrou is” te bewaar (2 Timoteus 1:14), en weer om dit wat hy gehoor het toe te vertrou aan betroubare manne wat ander sal leer (2 Timoteus 2:2). Hierdie taal van “oorlewering” en “pand” dui op kontinuïteit, bewaring en opvolging.
Die Kerk skep nie openbaring nie; sy bewaak dit. Trouens, dit was hierdie apostoliese liggaam – gelei deur dieselfde geloofspand en lewende oorlewering – wat die kanon van die Skrif onderskei en saamgestel het. Sonder die gesag van die apostoliese Kerk wat die geïnspireerde geskrifte bewaar, oorgedra en geïdentifiseer het, sou ons nie eens die Nuwe Testament gehad het soos ons dit vandag ken nie. Die Bybel self is ’n vrug van apostoliese oorlewering wat getrou deur die eeue heen bewaar is.
As apostoliese gesag bedoel was om te verdwyn sodra die apostels gesterf het, sou ons nie verwag dat die apostels self dit as ’n amp sou behandel wat oorgedra kan word nie. Tog is dit presies wat gebeur wanneer Judas val. Heilige Petrus sê:
“Want daar staan geskrywe in die boek van die Psalms: ‘Laat sy woonplek woes word, en laat daar niemand wees wat daarin woon nie’; en: ‘Laat ’n ander sy amp oorneem.’”
(Handelinge 1:20)
Die punt is eenvoudig maar beslissend: Judas se rol word as ’n amp behandel wat deur ’n ander oorgeneem kan word. Die Kerk treur nie bloot oor ’n verlore dissipel nie; sy vul ’n vakature in die bediening. Dit is opvolging in beginsel – ’n gesag wat die individu oorleef.
Die Nuwe Testament wys ook hoe hierdie gesag oorgedra word. Dit word nie self toegeëien nie; dit word verleen deur aanwysing en die oplegging van hande. Paulus herinner Timoteus daaraan dat sy bediening juis op hierdie wyse ontvang is:
“Moenie die genadegawe verwaarloos wat jy het nie, wat deur profesie aan jou gegee is met die handoplegging van die priesterskap.”
(1 Timoteus 4:14)
“Daarom herinner ek jou daaraan om die gawe van God aan te wakker wat in jou is deur die oplegging van my hande.”
(2 Timoteus 1:6)
Dieselfde patroon verskyn wanneer die apostels manne vir amptelike bediening afsonder:
“Hulle het hulle voor die apostels gebring, en dié het gebid en hulle die hande opgelê.”
(Handelinge 6:6)
Omdat ordening ’n werklike toekenning van amp en gesag is, dring die Skrif daarop aan dat dit nie ligtelik gedoen moet word nie:
“Moenie iemand haastig die hande oplê nie.”
(1 Timoteus 5:22)
Verder behandel die Nuwe Testament nie priesterlike leierskap as iets wat enigiemand bloot op grond van ’n persoonlike roeping kan opeis nie. Titus word spesifiek opdrag gegee om priesters aan te stel op grond van gedelegeerde apostoliese gesag:
“Om hierdie rede het ek jou op Kreta agtergelaat, sodat jy dit wat nog ontbreek, in orde kan bring en in elke stad priesters kan aanstel, soos ek jou ook aangestel het.”
(Titus 1:5)
Die vroeë Kerkvaders het apostoliese leer duidelik verstaan as iets wat openlik in die Kerk bewaar word deur opvolging. Irenaeus van Lyon (’n tweede-eeuse biskop van Lyon, dissipel van Polikarpus, wat self ’n dissipel van die Apostel Johannes was) het teen ketters geargumenteer deur hom te beroep op die sigbare opvolging van biskoppe. In Teen die Dwalings III.3.1 skryf hy:
“Ons kan diegene lys wat deur die apostels as biskoppe in die kerke aangestel is, en hulle opvolgers tot in ons eie tyd.”
Volgens Irenaeus kon egte leer geverifieer word deur dit terug te voer na dié wat deur die apostels self georden is. Apostoliese leer was nie geheime kennis nie, maar iets wat openlik binne die Kerk oorgedra is.
Net so getuig Clemens van Rome (’n eerste-eeuse biskop van Rome, tradisioneel verstaan as iemand wat die Apostels Petrus en Paulus geken het) in Eerste Clemens 42-44 dat die Apostels voorsiening gemaak het vir kontinuïteit ná hulle dood:
“Die apostels het die evangelie vir ons van die Here Jesus Christus ontvang… Hulle het die eerstelinge van hulle arbeid aangestel… as biskoppe en diakens… en daarna opdrag gegee dat, wanneer hulle ontslaap, ander beproefde manne hulle sou opvolg.”
Vir Clemens was apostoliese opvolging nie ’n latere uitvinding nie, maar deel van die oorspronklike ontwerp van die Kerk. Leerstelling is beskerm deur identifiseerbare leiers wat in kontinuïteit met die Apostels self aangestel is.
Om te bely dat die Kerk apostolies is, is om te bely dat sy op ’n fondament staan wat reeds gelê is. Soos St. Paulus skryf, is sy “gebou op die fondament van die apostels en die profete, met Christus Jesus self as die hoeksteen” (Efesiërs 2:20). ’n Fondament word nie in elke geslag vervang nie; dit bly die basis van die hele struktuur. As die Kerk werklik apostolies is, moet sy geanker bly in daardie oorspronklike gesag en leerstelling – deur te bewaar wat van die begin af toevertrou is en deur die sending voort te sit wat Christus aan sy Apostels gegee het.
Daarom kan kerklike gesag nie self-aangeneem of los van die Kerk uitgeoefen word nie, maar moet dit ontvang word deur opvolging – van biskop tot biskop – in ’n ononderbroke apostoliese lyn wat terugvoer na die Apostels self.
Wanneer ons die vier merktekens van die Kerk teëkom – een, heilig, katoliek en apostolies – word ons gedwing om ernstige en persoonlike vrae te vra. ’n Mens behoort die volgende te vra:
Is my kerk werklik een? Is dit sigbaar verenig – nie net oor geografiese grense heen nie, maar ook deur die geskiedenis – herkenbaar deurlopend met die Kerk van die eerste, tweede, derde en vierde eeue?
Is my kerk heilig? Nie bloot in teorie nie, maar in werklikheid – bring dit voortdurend mans en vroue voort wie se lewens heiligheid uitstraal en getuig van transformerende genade?
Is my kerk katoliek, dit wil sê universeel? Bewaar dit die geloof wat eenmaal aan die heiliges oorgelewer is en konsekwent deur die Christelike geskiedenis onderrig is, eerder as om dit te hervorm volgens die gees van die tyd? Kan dieselfde geloof herken word in elke land en kultuur? Kan ’n mens opkyk na en strewe na die voorbeeld van heilige mans en vroue uit elke kerkera – of net uit die moderne tyd?
Is my kerk apostolies? Waarvandaan het dit sy leerstelling ontvang, en met watter gesag? Waarvandaan het dit selfs die kanon van die Skrif ontvang? Staan sy bedienaars in ’n opvolging wat terugvoer na die apostels, soos die vroeë Kerk daarop aangedring het?
Dit is nie geringe vrae nie. Hulle moet eerlik gevra word – of ’n mens nou aan ’n Baptistekerk, ’n charismatiese gemeente, die NG Kerk, AGS, of enige ander denominasie behoort.
En as ’n mens tot die gevolgtrekking kom dat die Kerk van die eerste duisend jaar in wye dwaling verval het oor wesenlike leerstellings – oor die Eucharistie, belydenis, die gemeenskap van die heiliges, kerklike gesag en apostoliese opvolging – dan ontstaan selfs dieper vrae. Want Christus self het gesê:
“En Ek sê vir jou: Jy is Petrus, en op hierdie rots sal Ek my kerk bou, en die magte van die doderyk sal dit nie oorweldig nie.”
(Matteus 16:18)
St. Paulus noem die Kerk:
“die huisgesin van God, wat die kerk van die lewende God is, ’n pilaar en grondslag van die waarheid.”
(1 Timoteus 3:15)
En ons Here belowe met betrekking tot die Heilige Gees:
“Wanneer Hy kom, die Gees van die waarheid, sal Hy julle in die hele waarheid lei.”
(Johannes 16:13)
As ’n mens beweer dat die Kerk vinnig in universele verdorwenheid verval het en so vir eeue gebly het, dan moet ’n mens vra: Het die magte van die doderyk dan geseëvier? Het die Kerk opgehou om dit te wees wat die Skrif ’n pilaar en grondslag van die waarheid noem? Het die Gees van die waarheid nagelaat om haar te lei?
Dit is moeilike vrae – maar hulle is noodsaaklik. Die vier merktekens is nie abstrakte ideale nie; dit is konkrete toetse van eenheid, heiligheid, universaliteit en apostoliese kontinuïteit. En elke mens moet dit sorgvuldig en opreg ondersoek.
As hierdie vrae ernstig opgeneem word, nooi dit ’n eerlike ondersoek van die geskiedenis en van die Kerk soos sy werklik bestaan het en steeds bestaan. Vir baie het so ’n ondersoek ontelbare siele – eenvoudiges sowel as geleerdes – na die Katolieke Kerk in gemeenskap met die Biskop van Rome gelei. Dit is my hoop dat hierdie artikel Katolieke sal aanmoedig om hul geloof te verdiep, en nie-Katolieke wat te midde van die onstuimigheid van die moderne wêreld na ’n toevlug soek, sal uitnooi om hierdie Ark – die Kerk – van nader te beskou, waardeur God in elke eeu sy volk veilig deur die waters dra en hulle in ’n dieper gemeenskap met Homself lei.
Geskryf deur: Johandrie van der Walt
Kategorieë
Profeet van die 20ste Eeu
Die Rede Waarom Ons Is Waar ons Is
Wat is die Katolieke Geloof Eintlik
Christelike Sosiale Orde
Profeet van die 20ste Eeu
Die Rede Waarom Ons Is Waar ons Is
Wat is die Katolieke Geloof Eintlik
Christelike Sosiale Orde
© 2026 Alta Pete – Mik Hoog (’n Inisiatief van Family Action South Africa)
